* POEMATLI ALU KAVAFIS PI ARMÂNEAȘTI, TU ATENA / Τά ποιήματα τοῦ Καβάφη στ’ Ἀρμανικά, στήν Ἀθήνα

ΚΡΕΜ ΜΠΟΡΝΤΟΥΡΑ

Kavafis

Design:  www.melgrafik.de

Μετά ἀπό τίς δύο περυσινές ἐκδηλώσεις μέ δείγματα σύγχρονης δημιουργίας τῆς ἀρμανικῆς κουλτούρας, πού ὀργάνωσα –γιά πρώτη φορά στήν Ἑλλάδα!–, τήν παρουσίαση τοῦ Njiclu Amirârush, δηλαδή τῆς μετάφρασης τοῦ Μικροῦ Πρίγκηπα στ’ Ἀρμανικά καί τό Ἀφιέρωμα στή σύγχρονη ἀρμανική ποίηση–, συνέχισα ἐφέτος μέ τήν παρουσίαση τῆς μετάφρασης στ’ Ἀρμανικά ὃλων τῶν ποιημάτων τοῦ Καβάφη ἀπό ἓναν κορυφαῖο Ἀρμάνο ποιητῆ τῆς ἐποχῆς μας, τόν Spiru Fuchi, ὁποῖος ζεῖ στά Τίρανα τῆς Ἀλβανίας.

Ἡ μετάφραση ὃλων τῶν ποιημάτων τοῦ Καβάφη στήν ἀρμανική γλῶσσα εἶναι ἢδη κατόρθωμα. Γιά νά τιμήσω αὐτό τό κατόρθωμα μέ τόν θεωρητικό λόγο πού τοῦ ἀξίζει, ἐπέλεξα γιά τήν παρουσίασή του ἓναν ἂλλον σπουδαῖο Ἀρμάνο ποιητῆ, τόν ἂνθρωπο-ἲλιγγο ὃπως τόν χαρακτηρίζω, τόν Yioryi Vrana, πού ζεῖ στό Βουκουρέστι τῆς Ρουμανίας. Ὁ Yioryi Vrana ἒγραψε ἓνα ἐκτενές δοκίμιο 70 σελίδων μέ τίτλο Ὁ Καβάφης καί ἡ ποίηση τοῦ Παλίμψηστου, πού συνοδεύει τήν ἐν λόγω μετάφραση.

Τήν ἒκδοση ἀνέλαβαν οἱ ἐκδόσεις Μ&B (BOTIMET M&B) τοῦ Bujar Karoshi, στά Τίρανα, οἱ ὁποῖες ἒχουν ἐκδώσει καί ἂλλες ποιητικές συλλογές τοῦ Spiru Fuchi.

Kavafis, poezii, 1

Kavafis, poezii, 2

Ἀπό ἀριστερά πρός τά δεξιά: Yioryi Vrana, Spiru Fuchi, Σταμάτης Μπέης, Κωνσταντῖνος Θεμελῆς

Ὁ γλωσσολόγος Σταμάτης Μπέης, μέ διδακτορικό στό ἀρμανικό ἰδίωμα τοῦ Μετσόβου, μίλησε συνοπτικά, στά Ἐλληνικά, γιά τήν ἱστορία τῆς Ἀρμανικῆς γλώσσας. Εἲμαστε τριῶν εἰδῶν Ἀρμάνοι: Πιντιάνοι (τῆς Πίνδου), Γραμμουστιάνοι (τοῦ Γράμμου) καί Μοσχοπολιάνοι ( τῆς Μοσχόπολης, τῆς Ἰερουσαλήμ τῶν Ἀρμάνων, πού εἶχε 170.000 ἀμιγῶς ἀρμανικό πληθυσμό στά 1760 ! ). Ὑπάρχουν καί οἱ ἀντίστοιχες διάλεκτοι τῆς Ἀρμανικῆς γλώσσας. Τά ἀρμανικά τοῦ Μετσόβου εἶναι ἰδίωμα τῆς Πιντιάνικης διαλέκτου (κάθε γλῶσσα ἒχει διαλέκτους καί κάθε διάλεκτος ἒχει ἰδιώματα).

Στή συνέχεια, ὁ Yioryi Vrana παρουσίασε, μιλώντας ὑπέροχα Ἀρμανικά, τήν ἐργασία τοῦ Spiru Fuchi.
Στά intermezzi (ἰντερμέδια) πού ὀργάνωσα ἀνάμεσα σέ μεγάλες περιόδους λόγου τοῦ Yioryi Vrana, ἀπήγγειλα σύντομα σέ ἐκταση καί μεστά σέ νόημα ποιήματα τοῦ Καβάφη στίς δύο γλῶσσες.

Ὁλόκληρη ἡ ἐκδήλωση κινηματογραφήθηκε καί παρουσιάζεται ἐδῶ σέ τέσσερα μέρη:

* KAVAFIS PI ARMÂNEAȘTI, ΤU ΑΤΕΝΑ, 1 / Ο ΚΑΒΑΦΗΣ ΣΤ’ ΑΡΜΑΝΙΚΑ, ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ, 1
* KAVAFIS PI ARMÂNEAȘTI, 2
* KAVAFIS PI ARMÂNEAȘTI, 3
* KAVAFIS PI ARMÂNEAȘTI, 4

Μερικά ποιήματα πού ἀπήγγειλα, στίς δύο γλῶσσες, σάν ἰντερμέδια, εἶναι τά ἀκόλουθα:

CHE FECE… IL GRAN RIFIUTO

Σέ μερικούς ἀνθρώπους ἒρχεται μιά μέρα
πού πρέπει τό μεγάλο Ναί ἢ τό μεγάλο τό Ὂχι
νἀ ποῦνε… Φανερώνεται ἀμέσως ὃποιος τόχει 

ἓτοιμο μέσα του τό Ναί – καί λέγοντάς το πέρα
πηγαίνει στήν τιμή καί στήν πεποίθησή του…
Ὁ ἀρνηθείς δέν μετανιώνει. Ἂν ρωτιοῦνταν πάλι
Ὂχι θά ξαναέλεγε… Κι ὃμως τόν καταβάλει
ἐκεῖνο τ’ Ὂχι -τό σωστό- εἰς ὃλην τή ζωή του.

CHE FECE … IL GRAN RIFIUTO

La nâscânţâ oamińi yini nâ ḑuuâ
cari prindi marili E şi marili Nu-lu s-ḑâcâ. 
Şi s-fânâruseaşti di-unâoarâ cari lu-ari
etimu nuntru-ľi E şi ḑâcânda-lu
largu si s-duţi la tińia şi la nduplicarea a lui.
Strâmbu nu toarnâ minti. Ş-nâpoi ma s-lu ntreghi,
Nu va s-xanaḑâcâ. Ama lu apitruseaşti
aţelu Nu-lu – ţi-prindi – ti tutâ bana a lui.

* * * * *

ΔΕΗΣΙΣ

Ἡ θάλασσα στά βάθη της πῆρ’ ἓναν ναύτη…
Ἡ μάνα του, ἀνήξερη, πηαίνει  κι ἀνάφτει

στήν Παναγία μπροστά ἓνα ψηλό κερί,
γιά νά ἐπιστρέψη γρήγορα καί νάν’ καλοί καιροί –

καί ὃλο πρός τόν ἂνεμο στήνει τ’ αφτί…
Ἀλλά ἐνῶ προσεύχεται καί δέεται αὐτή, 

ἡ εἰκών ἀκούει, σοβαρή καί λυπημένη,
ξεύροντας πώς δέν θάλθη πιά ὁ υἱός πού περιμένει…

RIGEAI

Amarea supri unu naftu tu afundusimi…
Mâ-sa niștiutâ l’ea di aprindi

la Stâ Marii unâ țearâ mari
cu chiro bunu ș-turnari ambarâ –

ș-la vintulu ți aurlâ-i tutâ ureacl’i.
Ma aestâ palacârsiri fârâ di preacl’i,

Icoana avdi, siriosâ și dipiratâ
știunda câ nu va yinâ hil’iulu ți așteaptâ.

* * * * *

ΟΥΚ ΕΓΝΩΣ

Γιά τές θρησκευτικές μας δοξασίες
ὁ κοῦφος Ἰουλιανός εἲπεν: Ἀνέγνων, ἒγνων,
κατέγνων… Τάχατες μᾶς ἐκμηδένισε
μέ τό κατέγνων του, ὁ γελειωδέστατος!..

Τέτοιες ξυπνάδες ὃμως πέραση δέν ἒχουνε σ’ ἐμᾶς
τούς χριστιανούς… Ἀνέγνως, ἀλλ’ οὐκ ἒγνως· εἰ γάρ ἒγνως,
οὐκ ἂν κατέγνως ἀπαντήσαμεν ἀμέσως!

 NU LI-AI ACHICÂSITÂ

Ti dhoxa a thriskiiloru a noastri
profculu Iulianu dzâsi: Adhyivâsii, aduchii, 
câtadhixii… Taha nâ feați stifâ
cu câtâdhixirea a lui, caraghioslu!..

Ma ahtari puniriadhâ nu treți la noi
criștinil’i… Adhyivâsiși, ma nu aduchiși, si-aducheai
nu va si câtâdhixeai apândâsimu una și unâ noi!

* * * * *
Ποιητικές συλλογές τοῦ Spiru Fuchi

S.Fuchi-Alchimia-dipirariljei    S.Fuchi-Cantitsi-barbari

 Vlahomania    50 x 50

Βιβλία τοῦ Yioryi Vrana

G.Vrana-Avigljitorlu-di-zboara    jurnal interior, Yioryi Vrana

 ΚΡΕΜ ΜΠΟΡΝΤΟΥΡΑ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑΤΑ

* ARYONAFȚÂ DI YIORYOS SEFERIS ARMÂNIPSEARI DI YIORYI VRANA / ΟΙ “ΑΡΓΟΝΑΥΤΕΣ” ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΕΦΕΡΗ ΣΤ’ ΑΡΜΑΝΙΚΑ ΑΠΟ ΤΟΝ YIORYI VRANA

* CÂNTIȚI PI LIMBA A MEA DI MUMA /  ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΣΤΗ ΜΗΤΡΙΚΗ ΜΟΥ ΓΛΩΣΣΑ

* ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΑΝΑΚΤΗΣΗ ΤΗΣ ΜΗΤΡΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 

ΚΡΕΜ ΜΠΟΡΝΤΟΥΡΑ

Advertisements

Ἀπαντῆστε

Συμπληρῶστε κατωτέρω τὰ στοιχεῖα σας ἢ πατῆστε σὲ ἕνα εἰκονίδιο γιὰ νὰ συνδεθῆτε.

Λογότυπος τοῦ WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ WordPress.com. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Εἰκόνα Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Twitter. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία στὸ Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Facebook. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιῶντας τὸν λογαριασμό σας στὸ Google+. Ἀποσυνδεθῆτε / Ἀλλαγή )

Σύνδεση μὲ τὸ %s σὲ ἐξέλιξη...